คู่มือภาษีเงินได้นิติบุคคลในประเทศไทย ปี 2026: อัตราภาษี วิธีคำนวณ และการยื่นแบบ
ผู้เขียน: Somchai Phutthasak
ผู้วิจารณ์: Jintana Suriya
-
List Item #1
ก้าวสู่ตลาดไทย ค้นพบว่า ไทย จะช่วยขับเคลื่อนการขยายธุรกิจระดับโลกของคุณได้อย่างไร
อัตราภาษีเงินได้นิติบุคคลทั่วไปของไทยอยู่ที่ 20% ส่วนกิจการขนาดกลางและขนาดย่อมที่เข้าเกณฑ์สามารถใช้อัตราขั้นบันได 0%, 15% และ 20% ได้ ภาษีคำนวณจากกำไรสุทธิทางภาษีตามประมวลรัษฎากร โดยกิจการต้องพิจารณารายได้ ค่าใช้จ่ายที่หักได้ และรายการปรับปรุงทางภาษี ก่อนคำนวณภาษีและยื่นแบบประจำปีรวมถึงแบบครึ่งปี
ผู้ลงทุนต่างชาติที่จัดตั้งบริษัทหรือดำเนินธุรกิจในไทยควรตรวจสอบสิทธิใช้อัตราภาษีสำหรับกิจการขนาดกลางและขนาดย่อม รายการค่าใช้จ่ายที่หักได้ การนำภาษีครึ่งปีที่ชำระแล้วมาเครดิต และสิทธิประโยชน์ทางภาษีเมื่อได้รับการส่งเสริมการลงทุนจาก BOI
บทความนี้อ้างอิงหลักเกณฑ์ภาษีไทยที่ใช้บังคับ ณ วันที่ 23 กันยายน 2026 และอธิบายขอบเขตผู้มีหน้าที่เสียภาษี อัตราภาษี วิธีคำนวณ กำหนดยื่นแบบ และสิทธิประโยชน์หลัก
ข้อมูลสำคัญเกี่ยวกับภาษีเงินได้นิติบุคคลไทย
| รายการ | หลักเกณฑ์สำคัญ |
|---|---|
| อัตราภาษีเงินได้นิติบุคคลทั่วไป | 20% |
| อัตราสำหรับกิจการขนาดกลางและขนาดย่อม | กิจการที่เข้าเกณฑ์ใช้อัตรา 0%, 15% และ 20% ตามช่วงกำไร |
| ฐานภาษี | กำไรสุทธิทางภาษี |
| แบบประจำปี | ภ.ง.ด.50 ภายใน 150 วันนับแต่วันสิ้นรอบระยะเวลาบัญชี |
| แบบครึ่งปี | ภ.ง.ด.51 ภายในสองเดือนนับแต่วันสิ้นหกเดือนแรก |
| หน่วยงานกำกับ | กรมสรรพากร |
1. กิจการใดมีหน้าที่เสียภาษีเงินได้นิติบุคคลในไทย
ตามมาตรา 66 แห่งประมวลรัษฎากร บริษัทหรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคลที่ตั้งขึ้นตามกฎหมายไทย รวมถึงบริษัทหรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคลที่ตั้งขึ้นตามกฎหมายต่างประเทศและประกอบกิจการในไทย อยู่ในขอบเขตการจัดเก็บภาษีเงินได้นิติบุคคล
กิจการที่ตั้งขึ้นตามกฎหมายไทย กิจการต่างประเทศที่ประกอบธุรกิจในไทย และกิจการต่างประเทศที่ไม่ได้ประกอบธุรกิจในไทยแต่ได้รับเงินได้บางประเภทจากแหล่งในไทย อยู่ภายใต้หลักเกณฑ์ภาษีต่างกัน สถานที่จัดตั้ง การประกอบกิจการในไทย และแหล่งที่มาของเงินได้เป็นปัจจัยกำหนดหลักเกณฑ์ที่ใช้
1.1 กิจการที่ตั้งขึ้นตามกฎหมายไทย
บริษัทจำกัด บริษัทมหาชนจำกัด และห้างหุ้นส่วนนิติบุคคลที่ตั้งขึ้นตามกฎหมายไทยเป็นผู้มีหน้าที่เสียภาษีเงินได้นิติบุคคล
โดยหลัก กิจการเหล่านี้ต้องนำกำไรที่ต้องเสียภาษีจากการดำเนินงานทั้งในและต่างประเทศมาคำนวณภาษี ส่วนการเครดิตภาษีที่ชำระในต่างประเทศให้เป็นไปตามกฎหมายไทยและอนุสัญญาภาษีซ้อนที่เกี่ยวข้อง
ตัวอย่างเช่น บริษัทจีนตั้งบริษัทจำกัดในกรุงเทพฯ และถือหุ้นทั้งหมดผ่านบริษัทแม่ในจีน บริษัทที่ตั้งขึ้นตามกฎหมายไทยแห่งนี้ต้องคำนวณและยื่นภาษีเงินได้นิติบุคคลตามหลักเกณฑ์ของไทย การที่บริษัทแม่ถือหุ้น 100% ไม่เปลี่ยนสถานะผู้เสียภาษีของบริษัทไทยโดยอัตโนมัติ
1.2 กิจการต่างประเทศที่ประกอบธุรกิจในไทย
บริษัทต่างประเทศที่ดำเนินธุรกิจในไทยผ่านสาขาหรือรูปแบบการดำเนินงานอื่น ต้องเสียภาษีเงินได้นิติบุคคลจากกำไรสุทธิทางภาษีที่เกิดจากกิจการในไทยตามหลักเกณฑ์ที่เกี่ยวข้อง
ตัวอย่างเช่น บริษัทจีนไม่ได้จัดตั้งบริษัทจำกัดในไทยแยกต่างหาก แต่ใช้สาขาในไทยขายและติดตั้งอุปกรณ์อย่างต่อเนื่อง กำไรสุทธิทางภาษีที่เป็นของกิจการในไทยต้องคำนวณตามหลักเกณฑ์ภาษีเงินได้นิติบุคคลไทย
แม้กิจการต่างประเทศจะไม่ได้จัดตั้งบริษัทย่อยแยกต่างหาก เมื่อประกอบธุรกิจในไทยก็ต้องคำนวณภาษีจากเงินได้ที่เกิดจากการดำเนินงานในไทยตามกฎหมาย
1.3 กิจการต่างประเทศที่ไม่ได้ประกอบธุรกิจในไทยแต่ได้รับเงินได้จากแหล่งในไทย
ตามมาตรา 70 แห่งประมวลรัษฎากร หากบริษัทต่างประเทศที่ไม่ได้ประกอบกิจการในไทยได้รับเงินได้จากแหล่งในไทยบางประเภทตามที่มาตราดังกล่าวกำหนด จะมีหน้าที่หักภาษี ณ ที่จ่ายที่เกี่ยวข้อง
ตัวอย่างเช่น บริษัทจีนไม่มีสถานประกอบการในไทย แต่ได้รับค่าบริการหรือค่าสิทธิจากลูกค้าไทยซึ่งเข้าข่ายมาตรา 70 ผู้จ่ายเงินในไทยต้องพิจารณาว่าต้องหักภาษี ณ ที่จ่ายตามกฎหมายหรือไม่
เงินได้ลักษณะนี้ไม่อาจนำวิธีคำนวณภาษี 20% จากกำไรสุทธิทางภาษีของบริษัทไทยทั่วไปมาใช้โดยตรง อัตราภาษีหัก ณ ที่จ่ายและสิทธิภายใต้อนุสัญญาภาษีซ้อนต้องพิจารณาจากลักษณะเงินได้ คู่สัญญา และกฎเกณฑ์ภาษีที่เกี่ยวข้อง
2. อัตราภาษีเงินได้นิติบุคคลของไทยเท่าใด
อัตราภาษีเงินได้นิติบุคคลทั่วไปคือ 20% ของกำไรสุทธิทางภาษี บริษัทที่เข้าเกณฑ์กิจการขนาดกลางและขนาดย่อมสามารถใช้อัตรา 0%, 15% และ 20% ตามช่วงกำไรที่กำหนด
สูตรคำนวณทั่วไปคือ ภาษีเงินได้นิติบุคคล = กำไรสุทธิทางภาษี × 20%
ตัวอย่างเช่น บริษัทไทยที่ใช้อัตราทั่วไปมีกำไรสุทธิทางภาษีปีละ 5,000,000 THB หากไม่พิจารณาสิทธิประโยชน์หรือเครดิตภาษีอื่น ภาษีที่ต้องชำระเท่ากับ 5,000,000 × 20% = 1,000,000 THB
จำนวน 5,000,000 THB ในตัวอย่างหมายถึงกำไรสุทธิทางภาษี ไม่ใช่รายได้จากการขาย หากบริษัทมีเพียงรายได้ 5,000,000 THB จะนำรายได้คูณ 20% เพื่อหาภาษีทันทีไม่ได้
2.1 อัตราภาษีสำหรับกิจการขนาดกลางและขนาดย่อม
ตามหลักเกณฑ์ปัจจุบันของกรมสรรพากร กิจการต้องผ่านเงื่อนไขทั้งสองข้อต่อไปนี้จึงใช้อัตราภาษีแบบขั้นบันไดได้:
- ทุนที่ชำระแล้ว ณ วันสุดท้ายของรอบระยะเวลาบัญชีไม่เกิน 5,000,000 THB
- รายได้จากการขายสินค้าและให้บริการในรอบระยะเวลาบัญชีไม่เกิน 30,000,000 THB
บริษัทที่เข้าเกณฑ์คำนวณภาษีตามช่วงกำไรดังนี้:
| ช่วงกำไรสุทธิทางภาษี | อัตราภาษี |
|---|---|
| ไม่เกิน 300,000 THB | 0% |
| ส่วนที่เกิน 300,000 ถึง 3,000,000 THB | 15% |
| ส่วนที่เกิน 3,000,000 THB | 20% |
อัตรา 15% ใช้เฉพาะช่วงกำไรที่กำหนดของกิจการที่เข้าเกณฑ์ มิใช่อัตราที่ใช้กับกำไรสุทธิทางภาษีทั้งหมด
ตัวอย่างเช่น บริษัทมีทุนชำระแล้ว 4,000,000 THB แต่มีรายได้จากการขายสินค้าและบริการปีละ 40,000,000 THB ซึ่งเกินเกณฑ์รายได้ 30,000,000 THB จึงใช้อัตราภาษีแบบขั้นบันไดดังกล่าวไม่ได้
ตัวอย่างการคำนวณภาษีสำหรับกิจการขนาดกลางและขนาดย่อม
สมมติว่าบริษัทจำกัดในไทยผ่านเกณฑ์ทุนชำระแล้วและรายได้ประจำปี และมีกำไรสุทธิทางภาษี 4,000,000 THB ภาษีคำนวณแยกตามสามช่วงดังนี้:
- กำไร 300,000 THB แรก: 300,000 × 0% = 0 THB
- ส่วนที่เกิน 300,000 THB ถึง 3,000,000 THB: 2,700,000 × 15% = 405,000 THB
- ส่วนที่เกิน 3,000,000 THB: 1,000,000 × 20% = 200,000 THB
ภาษีเงินได้นิติบุคคลที่ต้องชำระทั้งปีเท่ากับ 405,000 + 200,000 = 605,000 THB
หากบริษัทไม่ผ่านเกณฑ์กิจการขนาดกลางและขนาดย่อม กำไรสุทธิทางภาษี 4,000,000 THB จะเสียภาษี 4,000,000 × 20% = 800,000 THB โดยภาษีตามสองวิธีต่างกัน 195,000 THB
3. คำนวณภาษีเงินได้นิติบุคคลไทยอย่างไร
ฐานคำนวณภาษีเงินได้นิติบุคคลคือกำไรสุทธิทางภาษี ค่าใช้จ่ายที่บันทึกในบัญชีแต่กฎหมายภาษีไม่ให้หักต้องบวกกลับ ส่วนผลขาดทุนสุทธิทางภาษีจากปีก่อนที่เข้าเกณฑ์สามารถนำมาหักตามหลักเกณฑ์ได้
มาตรา 65 แห่งประมวลรัษฎากรกำหนดหลักการคำนวณจากกำไรสุทธิ ส่วนมาตรา 65 ทวิ และ 65 ตรี กำหนดรายละเอียดการคำนวณ รายการหักรายจ่าย และรายจ่ายต้องห้าม กำไรทางบัญชีจึงอาจไม่เท่ากับกำไรสุทธิทางภาษี และต้องคำนวณภาษีหลังปรับปรุงรายการทางภาษี
3.1 ฐานภาษีเงินได้นิติบุคคลคืออะไร
การคำนวณเกี่ยวข้องกับรายได้จากการดำเนินงาน กำไรทางบัญชี และกำไรสุทธิทางภาษี
รายได้จากการดำเนินงานคือรายได้จากการขายสินค้า ให้บริการ และกิจกรรมทางธุรกิจอื่น กำไรทางบัญชีคือกำไรหลังรับรู้รายได้ ต้นทุน และค่าใช้จ่ายตามมาตรฐานบัญชี ส่วนกำไรสุทธิทางภาษีคือกำไรที่ได้หลังปรับปรุงกำไรทางบัญชีตามกฎหมายภาษีไทย
สำหรับกิจการที่จัดทำงบการเงินตามมาตรฐานบัญชี สามารถพิจารณาลำดับการคำนวณดังนี้:
กำไรทางบัญชี → บวกกลับรายจ่ายต้องห้าม → ปรับปรุงรายการทางภาษีอื่น → หักผลขาดทุนสุทธิทางภาษีจากปีก่อนที่เข้าเกณฑ์ → กำไรสุทธิทางภาษี → คำนวณตามอัตราที่ใช้ → ภาษีเงินได้นิติบุคคล
ตัวอย่างเช่น บริษัทมีกำไรทางบัญชี 7,000,000 THB โดยได้รวมรายจ่ายส่วนตัวของกรรมการ 200,000 THB ซึ่งหักภาษีไม่ได้ รายจ่ายนี้ทำให้กำไรทางบัญชีลดลง จึงต้องบวกกลับเมื่อคำนวณกำไรสุทธิทางภาษี หากไม่มีรายการปรับปรุงอื่น กำไรสุทธิทางภาษีเท่ากับ 7,000,000 + 200,000 = 7,200,000 THB
ผลขาดทุนจากปีก่อนส่งผลต่อกำไรสุทธิทางภาษีอย่างไร
ตามมาตรา 65 ตรี แห่งประมวลรัษฎากร กิจการสามารถนำผลขาดทุนสุทธิที่เข้าเกณฑ์จากห้ารอบระยะเวลาบัญชีก่อนหน้ามาหักกำไรปีปัจจุบันตามหลักเกณฑ์ได้
ตัวอย่างเช่น บริษัทมีกำไรหลังปรับปรุงภาษีในปีนี้ 3,000,000 THB และมีผลขาดทุนสุทธิทางภาษีจากปีก่อนที่ยังไม่ได้ใช้และนำมาหักได้ 500,000 THB หากไม่มีรายการปรับปรุงอื่น กำไรสุทธิทางภาษีปีนี้เท่ากับ 3,000,000 − 500,000 = 2,500,000 THB และหากใช้อัตราทั่วไป 20% ภาษีที่ต้องชำระเท่ากับ 2,500,000 × 20% = 500,000 THB
ยอดขาดทุนในงบการเงินของปีก่อนอาจไม่ใช่ผลขาดทุนสุทธิทางภาษีที่ยกมาใช้ได้ทั้งหมด การคำนวณต้องอ้างอิงบันทึกผลขาดทุนทางภาษีของแต่ละปี ยอดที่ใช้ไปแล้ว และระยะเวลาการยกขาดทุนตามกฎหมาย
3.2 ค่าใช้จ่ายใดหักในการคำนวณภาษีได้
ค่าใช้จ่ายที่เกิดขึ้นจริงจะหักได้หรือหักได้เท่าใดต้องพิจารณาตามกฎหมายภาษี ค่าใช้จ่ายที่เกี่ยวกับกิจการ เกิดขึ้นจริง และผ่านเงื่อนไขตามกฎหมายหักได้ตามหลักเกณฑ์ ส่วนรายจ่ายส่วนตัวและรายจ่ายต้องห้ามอื่นต้องบวกกลับ แม้บันทึกเป็นค่าใช้จ่ายทางบัญชีแล้ว
มาตรา 65 ทวิ และ 65 ตรี แห่งประมวลรัษฎากรกำหนดเรื่องค่าเสื่อมราคาสินทรัพย์ถาวร รายจ่ายต้องห้าม และเพดานการหักค่าใช้จ่ายบางประเภท
แนวทางภาษีสำหรับรายจ่ายที่พบบ่อยมีดังนี้:
| ประเภทรายจ่าย | เงื่อนไขหรือข้อจำกัดการหัก | ข้อควรตรวจสอบ |
|---|---|---|
| ค่าใช้จ่ายในการดำเนินงานทั่วไป | ต้นทุนและค่าใช้จ่ายที่เกี่ยวกับกิจการ เกิดขึ้นจริง และผ่านหลักเกณฑ์ภาษี หักได้ตามกฎหมาย | เก็บหลักฐานกิจกรรมทางธุรกิจและรายจ่าย |
| ค่าเสื่อมราคาสินทรัพย์ถาวร | หักตามวิธี เงื่อนไข และอัตราของสินทรัพย์แต่ละประเภท | ค่าซื้อสินทรัพย์ไม่อาจลงเป็นค่าใช้จ่ายทั้งจำนวนในงวดปัจจุบัน |
| ค่ารับรอง | เพดานหัก 0.3% ตามหลักเกณฑ์ และสูงสุดไม่เกิน 10,000,000 THB | ต้องผ่านเงื่อนไขวัตถุประสงค์ การอนุมัติ และหลักฐาน |
| เงินบริจาคสาธารณกุศลและการศึกษา | เงินบริจาคที่ผ่านเงื่อนไขหักได้ภายในสัดส่วนตามกฎหมาย | แยกการให้ทั่วไปจากการบริจาคที่เข้าเกณฑ์ |
| ค่าใช้จ่ายส่วนตัวของผู้ถือหุ้นและกรรมการ | รายจ่ายส่วนตัวที่ไม่เกี่ยวกับกิจการหักไม่ได้ | อย่าบันทึกรายจ่ายส่วนตัวเป็นค่าใช้จ่ายกิจการโดยตรง |
| ค่าปรับและเงินเพิ่ม | ค่าปรับ เงินเพิ่ม และภาษีเงินได้นิติบุคคลตามที่กฎหมายระบุหักไม่ได้ | รายการที่บันทึกในบัญชีแต่หักไม่ได้ต้องบวกกลับ |
| รายจ่ายที่พิสูจน์ไม่ได้ | รายจ่ายที่ไม่ผ่านข้อกำหนดเรื่องการเกิดขึ้นจริงหรือหลักฐานผู้รับเงินหักไม่ได้ | เก็บเอกสารธุรกรรมและหลักฐานการชำระเงิน |
ค่ารับรองและเงินบริจาคมักต้องปรับปรุงภาษี เพราะจำนวนที่จ่ายจริงอาจต่างจากจำนวนที่กฎหมายอนุญาตให้หัก
คำนวณเพดานค่ารับรองอย่างไร
ตามคำอธิบายของกรมสรรพากรเกี่ยวกับมาตรา 65 ตรี ค่ารับรองที่เข้าเกณฑ์หักได้ไม่เกิน 0.3% ของยอดรายได้จากการดำเนินงานหรือทุนชำระแล้ว ณ วันสิ้นรอบระยะเวลาบัญชี แล้วแต่จำนวนใดสูงกว่า และไม่เกิน 10,000,000 THB ทั้งยังต้องผ่านเงื่อนไขเรื่องวัตถุประสงค์ทางธุรกิจ การอนุมัติ และหลักฐานการจ่าย
ตัวอย่างเช่น บริษัทมีรายได้ประจำปี 50,000,000 THB และทุนชำระแล้ว 10,000,000 THB เมื่อรายได้สูงกว่าทุนชำระแล้ว เพดานค่ารับรองคำนวณจากรายได้: 50,000,000 × 0.3% = 150,000 THB
หากบริษัทมีค่ารับรองที่ผ่านเงื่อนไขด้านประเภทและหลักฐาน 250,000 THB และไม่มีรายการปรับปรุงเฉพาะอื่น หักได้ 150,000 THB ส่วนที่เกิน 100,000 THB ต้องบวกกลับในการคำนวณกำไรสุทธิทางภาษี
พิจารณารายจ่ายจากการบริจาคอย่างไร
การให้โดยทั่วไปและการบริจาคสาธารณกุศลที่เข้าเกณฑ์มีหลักเกณฑ์ภาษีต่างกัน
การให้ที่เกิดจากความสัมพันธ์ส่วนตัวโดยหลักไม่อาจหักเป็นค่าใช้จ่ายของกิจการโดยตรง ส่วนเงินบริจาคเพื่อการกุศลหรือสาธารณประโยชน์ ตลอดจนรายจ่ายด้านการศึกษาและกีฬา หากผ่านเงื่อนไข สามารถหักได้ภายในสัดส่วนที่กฎหมายกำหนด โดยต้องเป็นไปตามวัตถุประสงค์และเงื่อนไขอื่น
กฎหมายภาษีไทยกำหนดเพดานการหักเงินบริจาคสาธารณกุศลที่เกี่ยวข้องไว้ 2% ของกำไรสุทธิตามฐานคำนวณที่กำหนด ขณะที่เงินบริจาคเฉพาะบางประเภทมีหลักเกณฑ์เพิ่มเติม การให้ประโยชน์ส่วนตัวแก่ผู้ถือหุ้น การให้ของขวัญแก่ลูกค้า และการบริจาคแก่องค์กรสาธารณกุศลที่เข้าเกณฑ์ต้องพิจารณาแยกตามลักษณะรายจ่าย
3.3 ตัวอย่างการคำนวณภาษีเงินได้นิติบุคคลครบขั้นตอน
สมมติว่าบริษัท A ตั้งขึ้นตามกฎหมายไทยและใช้อัตราภาษีทั่วไป 20% โดยมีข้อมูลประจำปีดังนี้:
- รายได้จากการดำเนินงาน 50,000,000 THB
- ต้นทุนและค่าใช้จ่ายที่บันทึกในงบการเงินรวม 43,000,000 THB
- ค่าใช้จ่ายดังกล่าวรวมรายจ่ายส่วนตัวของกรรมการ 200,000 THB
- ค่าใช้จ่ายดังกล่าวรวมค่ารับรอง 250,000 THB โดยสมมติว่าวัตถุประสงค์และหลักฐานครบตามเกณฑ์
- ทุนชำระแล้ว 10,000,000 THB
- ผลขาดทุนสุทธิทางภาษีจากปีก่อนที่เข้าเกณฑ์และนำมาใช้ปีนี้ได้ 500,000 THB
ตัวอย่างนี้สมมติว่าไม่มีการปรับปรุงรายได้ สิทธิประโยชน์ทางภาษี หรือรายการหักพิเศษอื่น
ขั้นที่ 1 คำนวณกำไรทางบัญชี: 50,000,000 − 43,000,000 = 7,000,000 THB
ขั้นที่ 2 บวกกลับรายจ่ายต้องห้าม: รายจ่ายส่วนตัวของกรรมการ 200,000 THB หักเป็นค่าใช้จ่ายของกิจการไม่ได้ ส่วนค่ารับรองมีเพดาน 0.3% ของรายได้หรือทุนชำระแล้วที่สูงกว่า จึงเท่ากับ 50,000,000 × 0.3% = 150,000 THB เมื่อจ่ายค่ารับรองจริง 250,000 THB ส่วนเกิน 100,000 THB ต้องบวกกลับ รวมรายการที่ต้องบวกกลับปีนี้เท่ากับ 200,000 + 100,000 = 300,000 THB
ขั้นที่ 3 หักผลขาดทุนสุทธิทางภาษีจากปีก่อน: บริษัท A มีผลขาดทุนที่นำมาใช้ปีนี้ได้ 500,000 THB จึงมีกำไรสุทธิทางภาษี 7,000,000 + 300,000 − 500,000 = 6,800,000 THB
ขั้นที่ 4 คำนวณภาษีประจำปี: 6,800,000 × 20% = 1,360,000 THB
หากบริษัทชำระภาษีครึ่งปีผ่าน ภ.ง.ด.51 แล้ว 400,000 THB และไม่มีเครดิตภาษีอื่น ยอดชำระเพิ่มเติมในการยื่นแบบประจำปีเท่ากับ 1,360,000 − 400,000 = 960,000 THB
4. ยื่นแบบภาษีเงินได้นิติบุคคลในไทยอย่างไร
การยื่นภาษีเงินได้นิติบุคคลหลัก ๆ ประกอบด้วยแบบ ภ.ง.ด.50 ประจำปี และแบบ ภ.ง.ด.51 ครึ่งปี กำหนดตามกฎหมายของ ภ.ง.ด.50 คือภายใน 150 วันนับแต่วันสิ้นรอบระยะเวลาบัญชี ส่วน ภ.ง.ด.51 คือภายในสองเดือนนับแต่วันสิ้นหกเดือนแรกของรอบระยะเวลาบัญชี
ภาษีครึ่งปีที่ชำระผ่าน ภ.ง.ด.51 สามารถนำมาเครดิตกับภาษีที่ต้องชำระประจำปีตามหลักเกณฑ์
ความแตกต่างหลักระหว่างแบบทั้งสองมีดังนี้:
| รายการเปรียบเทียบ | ภ.ง.ด.50 | ภ.ง.ด.51 |
|---|---|---|
| วัตถุประสงค์ | ยื่นและคำนวณภาษีประจำปี | ยื่นและชำระภาษีครึ่งปี |
| ฐานคำนวณ | กำไรสุทธิทางภาษีจริงทั้งปี | กิจการทั่วไปใช้กึ่งหนึ่งของประมาณการกำไรสุทธิทั้งปี ส่วนกิจการบางประเภทใช้กำไรสุทธิจริงหกเดือนแรก |
| กำหนดยื่น | ภายใน 150 วันนับแต่วันสิ้นรอบระยะเวลาบัญชี | ภายในสองเดือนนับแต่วันสิ้นหกเดือนแรก |
| การชำระภาษี | คำนวณภาษีทั้งปีและเครดิตภาษีที่ชำระแล้วตามเกณฑ์ | ภาษีครึ่งปีที่ชำระแล้วนำไปเครดิตภาษีประจำปีได้ |
หลักเกณฑ์การยื่นแบบอยู่ในมาตรา 67 ทวิ มาตรา 68 และมาตรา 69 แห่งประมวลรัษฎากร
4.1 การยื่นแบบ ภ.ง.ด.50 ประจำปี
แบบ ภ.ง.ด.50 ใช้ยื่นภาษีเงินได้นิติบุคคลสำหรับรอบระยะเวลาบัญชีเต็มปี กิจการที่อยู่ภายใต้หน้าที่ยื่นแบบต้องยื่นภายใน 150 วันนับแต่วันสิ้นรอบระยะเวลาบัญชี พร้อมเอกสารทางการเงินที่เกี่ยวข้อง คำนวณภาษี และชำระภาษีตามข้อกำหนด
แม้ปีนั้นบริษัทไม่มีกำไรสุทธิทางภาษีหรือมีผลขาดทุน หากมีหน้าที่ยื่นแบบประจำปีก็ยังต้องยื่น ภ.ง.ด.50 ตามหลักเกณฑ์
ก่อนยื่นแบบประจำปี กิจการควรตรวจสอบรายการต่อไปนี้:
- รายได้ ต้นทุน และกำไรทางบัญชีของรอบระยะเวลาบัญชี
- ค่าใช้จ่ายที่กฎหมายภาษีอนุญาตและไม่อนุญาตให้หัก
- ผลขาดทุนสุทธิทางภาษีจากปีก่อนที่เข้าเกณฑ์
- อัตราภาษีและสิทธิประโยชน์ที่ใช้ในปีนั้น
- ภาษีครึ่งปีที่ชำระแล้วและภาษีอื่นที่นำมาเครดิตได้ตามกฎหมาย
กำหนดยื่น ภ.ง.ด.50 นับตามรอบระยะเวลาบัญชีจริงของบริษัท เช่น หากสิ้นรอบวันที่ 31 ธันวาคม ให้นับกำหนด 150 วันจากวันดังกล่าว ส่วนบริษัทที่ใช้รอบบัญชีอื่นให้นับจากวันสิ้นรอบของตน
4.2 การยื่นแบบ ภ.ง.ด.51 ครึ่งปี
แบบ ภ.ง.ด.51 ใช้สำหรับยื่นและชำระภาษีเงินได้นิติบุคคลครึ่งปี
ตามมาตรา 67 ทวิ แห่งประมวลรัษฎากร กิจการทั่วไปคำนวณภาษีครึ่งปีจากกึ่งหนึ่งของประมาณการกำไรสุทธิทางภาษีทั้งปีเป็นหลัก
ตัวอย่างเช่น กิจการทั่วไปที่ใช้อัตรา 20% ประมาณการกำไรสุทธิทางภาษีทั้งปี 10,000,000 THB ภาษีครึ่งปีเท่ากับ 10,000,000 × 50% × 20% = 1,000,000 THB
กิจการชำระภาษีล่วงหน้าตามประมาณการดังกล่าว แล้วคำนวณยอดจริงตามกำไรสุทธิทางภาษีเมื่อยื่นแบบประจำปี
วิธีคำนวณภาษีครึ่งปีแตกต่างตามประเภทผู้เสียภาษี บริษัทจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์ ธนาคารพาณิชย์ และสถาบันการเงินบางประเภทตามกฎหมาย คำนวณจากกำไรสุทธิจริงในหกเดือนแรก นอกจากนี้ หากรอบระยะเวลาบัญชีแรกหรือรอบสุดท้ายสั้นกว่า 12 เดือน จะไม่มีหน้าที่ยื่นแบบครึ่งปีตามมาตรา 67 ทวิ
กำหนดยื่น ภ.ง.ด.51 ปี 2026
สำหรับกิจการที่ใช้รอบบัญชี 1 มกราคมถึง 31 ธันวาคม 2026 กรมสรรพากรประกาศกำหนดยื่น ภ.ง.ด.51 ดังนี้:
- ยื่นแบบกระดาษ: 31 สิงหาคม 2026
- ยื่นแบบอิเล็กทรอนิกส์: 8 กันยายน 2026
วันดังกล่าวใช้กับการยื่นครึ่งปีของรอบบัญชีปี 2026 กิจการที่มีรอบบัญชีต่างออกไปต้องคำนวณกำหนดตามช่วงเวลาของตนและประกาศที่ใช้บังคับ
4.3 หากประมาณการกำไรครึ่งปีคลาดเคลื่อนจะเกิดอะไรขึ้น
หากกิจการทั่วไปใช้ประมาณการกำไรสุทธิทั้งปีเพื่อยื่น ภ.ง.ด.51 แต่ประมาณการต่ำกว่ากำไรจริงเกินเกณฑ์กฎหมายโดยไม่มีเหตุอันสมควร อาจต้องเสียเงินเพิ่ม
ตามมาตรา 67 ตรี แห่งประมวลรัษฎากร ความเสี่ยงเงินเพิ่ม 20% เกิดขึ้นเมื่อมีเงื่อนไขต่อไปนี้ครบ:
- กิจการใช้วิธีประมาณการกำไรตามมาตรา 67 ทวิ
- กำไรสุทธิทั้งปีที่ประมาณการต่ำกว่ากำไรสุทธิจริงเกิน 25%
- ไม่มีเหตุอันสมควรตามหลักเกณฑ์
เงินเพิ่ม 20% คำนวณจากจำนวนภาษีที่ชำระขาดตามฐานคำนวณกฎหมาย ไม่ใช่เก็บ 20% จากกำไรทั้งหมด
ตัวอย่างเช่น บริษัทประมาณการกำไรสุทธิทั้งปี 6,000,000 THB แต่กำไรจริง 10,000,000 THB ต่ำกว่าจริง 40% ซึ่งเกินเกณฑ์ 25% การต้องเสียเงินเพิ่มขึ้นอยู่กับว่ามีเหตุอันสมควรหรือไม่ และจำนวนเงินเพิ่มคำนวณตามมาตรา 67 ตรี
เมื่อจัดทำ ภ.ง.ด.51 บริษัทควรใช้ข้อมูลคำสั่งซื้อ รายได้ ต้นทุน ค่าใช้จ่าย และแผนดำเนินงานในการประมาณการ พร้อมเก็บหลักฐานรองรับ
5. ไทยมีสิทธิประโยชน์ภาษีเงินได้นิติบุคคลอะไรบ้าง
นอกจากอัตราแบบขั้นบันไดสำหรับกิจการขนาดกลางและขนาดย่อม ไทยยังให้สิทธิประโยชน์แก่กิจการหรือโครงการที่เข้าเกณฑ์ผ่านมาตรการส่งเสริมการลงทุนและเขตเศรษฐกิจพิเศษ
สิทธิประโยชน์แต่ละประเภทมีขอบเขตผู้ได้รับสิทธิและกำไรที่ใช้สิทธิชัดเจน เมื่อได้รับการส่งเสริมการลงทุนแล้ว เฉพาะกำไรของโครงการที่เข้าเงื่อนไขจึงได้รับสิทธิตามที่กำหนด
5.1 สิทธิประโยชน์ภาษีเงินได้นิติบุคคลสำหรับโครงการ BOI
สำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน (BOI) ให้สิทธิประโยชน์ทางภาษีเงินได้นิติบุคคลแก่โครงการที่ผ่านเกณฑ์ส่งเสริมการลงทุน
โครงการที่ได้รับการส่งเสริมอาจได้รับยกเว้นหรือลดหย่อนภาษีตามระยะเวลาที่กำหนด โดยพิจารณาประเภทกิจการและเงื่อนไขในบัตรส่งเสริมการลงทุน
สิทธิที่ได้รับและขอบเขตกำไรที่ใช้สิทธิขึ้นอยู่กับรายการต่อไปนี้:
- โครงการอยู่ในกิจกรรมที่ได้รับอนุมัติให้ส่งเสริมหรือไม่
- ประเภทและระยะเวลาสิทธิทางภาษีที่ระบุในบัตรส่งเสริมการลงทุน
- รายได้และกำไรสุทธิส่วนใดเกิดจากโครงการที่ได้รับอนุมัติ
- วงเงินยกเว้น ระยะเวลาคงเหลือ และการปฏิบัติตามเงื่อนไขอย่างต่อเนื่อง
ตัวอย่างเช่น บริษัทจีนตั้งบริษัทผลิตสินค้าในไทยและดำเนินธุรกิจการค้าควบคู่กัน โดยโครงการผลิตได้รับส่งเสริมจาก BOI
หากธุรกิจการค้าไม่อยู่ในกิจกรรมที่ได้รับอนุมัติ บริษัทไม่สามารถใช้บัตรส่งเสริมสำหรับการผลิตเพื่อยกเว้นภาษีกำไรจากธุรกิจทั้งหมด ต้องแยกรายได้ ต้นทุน และกำไรของการผลิตกับการค้า และคำนวณสิทธิตามขอบเขตโครงการที่ได้รับอนุมัติ
มาตรการกระตุ้นการลงทุน BOI ปี 2026
วันที่ 15 มกราคม 2026 BOI ออกประกาศที่ 3/2569 ให้สิทธิประโยชน์ภาษีเงินได้นิติบุคคลเพิ่มเติมแก่โครงการลงทุนขนาดใหญ่ที่เข้าเกณฑ์
มาตรการนี้ใช้กับโครงการกลุ่ม A1 ถึง A4 ที่ผ่านเงื่อนไขประกาศ โดยไม่รวมศูนย์ข้อมูล กิจการผลิตไฟฟ้า และกิจกรรมอื่นที่ประกาศยกเว้น
โครงการต้องผ่านเงื่อนไขสำคัญดังนี้:
- ลงทุนจริงอย่างน้อย 2,000,000,000 THB โดยไม่รวมค่าที่ดินและเงินทุนหมุนเวียน
- ลงทุนจริงถึงเกณฑ์ที่กำหนดภายใน 12 เดือนนับจากวันที่ออกบัตรส่งเสริมการลงทุน
- ยื่นหลักฐานการลงทุนจริงตามประกาศ และยังคงผ่านเงื่อนไขเดิมของการยกเว้นภาษีเงินได้นิติบุคคลรวมถึงเงื่อนไขอื่น
โครงการที่ผ่านเกณฑ์สามารถเสียภาษีในอัตรากึ่งหนึ่งของอัตราปกติเป็นเวลาห้าปีหลังสิ้นสุดระยะเวลายกเว้นภาษี สำหรับกำไรสุทธิจากการลงทุนที่เกี่ยวข้อง มาตรการเฉพาะนี้ใช้กับคำขอที่ยื่นตั้งแต่วันทำการแรกถึงวันทำการสุดท้ายของปี 2026
เกณฑ์ลงทุน 2,000,000,000 THB เป็นเกณฑ์ของมาตรการเฉพาะปี 2026 ไม่ใช่วงเงินลงทุนขั้นต่ำเดียวกันสำหรับทุกโครงการ BOI
5.2 สิทธิประโยชน์ภาษีเงินได้นิติบุคคลในเขตเศรษฐกิจพิเศษ
ตามพระราชกฤษฎีกาฉบับที่ 797 และหลักเกณฑ์ที่เกี่ยวข้อง กิจการที่ผ่านเงื่อนไขประเภทกิจการ สถานประกอบการ และรายได้ สามารถใช้อัตราภาษีเงินได้นิติบุคคล 10% จากกำไรสุทธิทางภาษีของกิจกรรมที่เข้าเกณฑ์ ติดต่อกัน 10 รอบระยะเวลาบัญชี
มาตรการนี้ครอบคลุมการผลิตที่เข้าเกณฑ์ในเขตเศรษฐกิจพิเศษและบริการที่ให้และใช้ในเขตดังกล่าว วันที่ 19 มีนาคม 2026 กรมสรรพากรออกประกาศที่ 468 เพื่อระบุรายละเอียดการขอใช้สิทธิและการแยกคำนวณกำไรระหว่างกิจการ
ตัวอย่างเช่น บริษัทตั้งโรงงานผลิตในเขตเศรษฐกิจพิเศษที่เข้าเกณฑ์ และดำเนินธุรกิจการค้าทั่วไปในพื้นที่อื่นด้วย
หากการผลิตผ่านเงื่อนไขเฉพาะ กำไรสุทธิทางภาษีที่เกี่ยวข้องอาจใช้อัตรา 10% ตามหลักเกณฑ์ ส่วนกำไรจากการค้าที่ไม่เข้าเกณฑ์จะไม่ได้รับสิทธิเดียวกันเพียงเพราะบริษัทมีสถานประกอบการอยู่ในเขตเศรษฐกิจพิเศษ
บริษัทที่ดำเนินธุรกิจซึ่งได้รับสิทธิและธุรกิจทั่วไปพร้อมกันต้องแยกบัญชีรายได้ ต้นทุน และกำไรตามหลักเกณฑ์ พร้อมเก็บเอกสารคำนวณภาษีที่เกี่ยวข้อง
6. ไทยคอร์คอนซัลติ้งช่วยดูแลการยื่นภาษีเงินได้นิติบุคคลและการปฏิบัติตามกฎหมายอย่างไร
ระหว่างดำเนินธุรกิจในไทย บริษัทต้องตรวจสอบรายได้ ต้นทุน ค่าใช้จ่าย และรายการปรับปรุงภาษีตามรอบบัญชีเพื่อคำนวณภาษีเงินได้นิติบุคคล บริษัทที่ได้รับส่งเสริมการลงทุนต้องแยกกำไรจากธุรกิจทั่วไปและโครงการที่ได้รับสิทธิด้วย
ไทยคอร์คอนซัลติ้ง ให้บริการด้านบัญชีและภาษีตามรูปแบบนิติบุคคลและลักษณะการดำเนินธุรกิจในไทยดังนี้:
- วิเคราะห์ภาระภาษี: ตรวจสอบสถานะผู้เสียภาษี อัตราภาษี และหน้าที่ทางภาษีที่สำคัญ
- บัญชีและรายการปรับปรุงภาษี: จัดระเบียบข้อมูลรายได้ ต้นทุน และค่าใช้จ่าย พร้อมตรวจสอบรายจ่ายที่หักได้และกำไรสุทธิทางภาษี
- ยื่นภาษีเงินได้นิติบุคคล: ช่วยจัดเตรียมข้อมูล ภ.ง.ด.50 และ ภ.ง.ด.51 คำนวณภาษี และติดตามการยื่นแบบ
- ดูแลสิทธิประโยชน์ทางภาษี: ตรวจสอบเงื่อนไขการใช้สิทธิจากธุรกิจจริงและสถานะการส่งเสริมการลงทุน
สำหรับกิจการที่ดำเนินงานด้านการผลิต การค้า และธุรกรรมข้ามพรมแดนพร้อมกัน ไทยคอร์คอนซัลติ้งสามารถช่วยตรวจสอบการปฏิบัติทางภาษีจากข้อมูลการเงินของแต่ละกิจกรรม เพื่อให้แบบภาษีสะท้อนรายได้ ต้นทุน และกำไรที่ต้องเสียภาษีได้ถูกต้อง
7. คำถามที่พบบ่อย
กิจการทั่วไปยื่นแบบ ภ.ง.ด.50 ประจำปี และ ภ.ง.ด.51 ครึ่งปีตามหลักเกณฑ์ ส่วนภาษีมูลค่าเพิ่มและภาษีหัก ณ ที่จ่ายมีรอบการยื่นของตนเอง ไม่ควรนำมาปะปนกับการยื่นภาษีเงินได้นิติบุคคล
เป็นภาษีคนละประเภท ภาษีเงินได้นิติบุคคลคำนวณจากกำไรสุทธิทางภาษีเป็นหลัก ส่วนภาษีมูลค่าเพิ่ม (VAT) เก็บจากธุรกรรมขายสินค้า ให้บริการ และนำเข้าตามหลักเกณฑ์ การไม่มีภาษีเงินได้นิติบุคคลที่ต้องชำระไม่ได้หมายความว่าไม่มีหน้าที่ด้าน VAT
ภาษีเงินได้นิติบุคคลจัดเก็บจากเงินได้หรือกำไรของกิจการตามหลักเกณฑ์ ส่วนภาษีหัก ณ ที่จ่าย (WHT) เป็นหน้าที่ผู้จ่ายเงินหักภาษีเมื่อจ่ายเงินได้บางประเภท ภาษีที่ถูกหักไว้และเข้าเกณฑ์สามารถนำมาเครดิตในการคำนวณภาษีประจำปี แต่ต้องพิจารณาตามประเภทเงินได้และผู้เสียภาษี
ไม่ใช้กับทุกบริษัท ระบบภาษีเพิ่มเติมของไทยใช้กับรอบบัญชีที่เริ่มตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม 2025 เป็นต้นไป โดยมุ่งที่กลุ่มบรรษัทข้ามชาติขนาดใหญ่ซึ่งมีรายได้ในงบการเงินรวมของบริษัทแม่สูงสุดอย่างน้อย 750 ล้าน EUR ในอย่างน้อยสองรอบจากสี่รอบบัญชีก่อนหน้าที่พิจารณา
กลไกนี้กำหนดอัตราภาษีที่แท้จริงขั้นต่ำ 15% และไม่ได้เปลี่ยนอัตราภาษีเงินได้นิติบุคคลทั่วไปของไทยจาก 20% เป็น 15%
8. สรุปประเด็นสำคัญ: อัตราภาษี ฐานภาษี และหน้าที่ยื่นแบบ
การคำนวณภาษีเงินได้นิติบุคคลไทยเริ่มจากตรวจสอบหลักเกณฑ์และอัตราที่ใช้ จากนั้นนำกำไรทางบัญชีมาปรับตามรายจ่ายที่หักได้และรายการทางภาษีอื่นเพื่อหากำไรสุทธิทางภาษี ก่อนยื่น ภ.ง.ด.50 และ ภ.ง.ด.51 ที่เกี่ยวข้องตามรอบบัญชีจริง
บริษัทที่ได้รับส่งเสริมจาก BOI หรือใช้สิทธิในเขตเศรษฐกิจพิเศษต้องแยกกำไรจากธุรกิจทั่วไปและโครงการที่เข้าเกณฑ์ การระบุฐานกำไร อัตราภาษี และภาษีที่ชำระแล้วให้ชัดเจนช่วยคำนวณภาระภาษีสุดท้ายได้ถูกต้อง
เนื้อหานี้จัดทำขึ้นเพื่อการอ้างอิงเท่านั้น ไม่ถือเป็นคำแนะนำเฉพาะใด ๆ ไทยคอร์คอนซัลติ้ง ขอแนะนำให้คุณปรึกษาที่ปรึกษามืออาชีพตามความต้องการจริงของคุณ เพื่อให้ได้รับโซลูชันที่เหมาะสม ข้อมูลในบทความนี้เป็นเพียงการอธิบายเชิงทั่วไป ไม่ได้มุ่งเน้นไปที่สถานการณ์ขององค์กรหรือบุคคลใดโดยเฉพาะ ไทยคอร์คอนซัลติ้ง ไม่ได้ให้คำมั่นหรือการรับประกันใด ๆ เกี่ยวกับความถูกต้อง ความครบถ้วน หรือความทันเวลา ของข้อมูลดังกล่าว และไม่รับผิดชอบต่อผลที่เกิดขึ้นจากการใช้หรือการอ้างอิงข้อมูลนี้